5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesine göre, ülkemizde ikamet edenler 01.01.2012 tarihinden itibaren zorunlu genel sağlık sigortası kapsamına alınmıştır. İkamet adresi yurtdışı olanlar ile adres bilgisi bulunmayanlar ise kanun koyucu tarafından genel sağlık sigortası kapsamı dışında tutulmuştur.
Genel sağlık sigortasına ait hak sahipliği işlemleri, kişilerin Ülkemizde ikamet ettiğine dair Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü Adres Kayıt Sisteminde (AKS) yer alan bilgileri esas alınarak, Kurumun sağlık hizmet sunucularına başvuruda kişilerin sağlık yardımı almaya müstahak olup olmadığını gösteren Sağlık Provizyon ve Aktivasyon Sistemi (SPAS) uygulaması vasıtasıyla yapılmaktadır.
Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfasında 31.01.2022 tarihinde yayımlanan “İkametgah Adresi Bulunmayanlar” hakkındaki duyuru vasıtasıyla ilgililere yapılan bilgilendirmeye göre;
Genel sağlık sigortalısı sayılanların sağlık aktivasyon işlemlerinin (ikili sosyal güvenlik sözleşmesi yapılmış olan ülkelerde ikamet edenler hariç) elektronik ortamda AKS adres bilgileri kontrol edilerek sağlık hizmetlerinden faydalandırılmasına yönelik sistemsel düzenlemeler yapılacağı,
Bu nedenle vatandaşların sağlık hizmetlerine erişimde herhangi bir sıkıntı yaşamamaları ve daha iyi hizmet alabilmeleri için adres bilgilerini e-Devlet Kapısı üzerinden veya nüfus müdürlüklerinden kontrol ederek güncellemeleri gerektiği belirtilmiştir.
Ülkemizde genel sağlık sigortasının uygulamaya geçmesinden sonra Kurumda adres bilgileri bulunmayan ve ikamet adresinin yurtdışında olduğu tespit edilen kişiler Kurumun “Kapsam Dışı” uygulamasına kaydedilmiş ve bu kişilerin SPAS programı üzerinden sağlık provizyonları kapatılmıştır. Bu kişilerin ancak kendi başvurularına veya Kurumca yapılan tespite istinaden yurtdışı adres kaydı oluşturulmaktadır.
Bu kapsamda kaydı olan kişilerin ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerin sağlık hizmeti sunucusuna müracaatları esnasında SPAS uygulaması aracılığı ile kapsam dışı kayıtları kontrol edilerek Kurumumuz sağlık hizmetlerinden faydalanıp faydalanmayacağına ilişkin bilgi verilmektedir.
SPAS uygulaması ile “Kimlik Paylaşım Sistemi Adres Tablosu” arasında entegrasyon gerçekleştirilerek adres bilgisi yurtdışı olan kişilerin sağlık hizmetlerinden faydalanması engellenmiştir.
Bununla birlikte ülkemiz ile sözleşmeli bir ülkede bulunan Kurumumuz sigortalılarının adres kayıtlarını Türkiye’ye taşıma zorunluluğu bulunmadığından, sözleşmeli ülkede bulunan kişiler ile 18 yaşını doldurmamış olanlar uygulamadan muaf tutulmaktadır.
Bu süreçte ilgililerin sağlık hizmetlerine erişimde herhangi bir sıkıntı yaşamamaları için yapmaları gereken, adres bilgilerini e-Devlet Kapısı üzerinden veya nüfus müdürlüklerinden kontrol etmeleri ve güncellemeleridir.
